SEN, BEN YOK, BİRLİKTE BİZ VARIZ


07/08/2016

Çocuklar, özellikle anne babalarının ve çevrelerinde bulunan yetişkinlerin olumlu-olumsuz davranışlarını gözlemler.

Onları taklit ederek model alırlar. Öğrenilen davranışlar çocuğun kişiliğini övmek yoluyla çocuk tarafından pekiştirilir. Bu övmeler sırasıyla,

''Yaptığın çok güzel bir davranıştı" veya "sen çok incelikli bir çocuksun" biçimde olabilir. Böylesine yardım edici davranış modelleri özellikle erken yıllarda çok etkilidir. 19 aylık bir çocuk, annesi süpürge yaparken onu dikkatle seyredebilir. Eline temizlik gereçleri alarak annesini taklit edebilir. 

Yapılan birçok araştırma bu tip yardım edici modellere sahip olmanın küçük çocuklarda olumlu toplumsal tepkileri arttırdığını gösterir. Yaşamın sağlıklı temeller üzerine kurulması anne baba'nın etki alanından geçmektedir. Çocukların, modellerini taklit etme isteklerinde modelin belirli özellikleri etkili olmaktadır. Örnek vererek üzerinde durmak gerekirse şunları söyleyebiliriz: 

Sıcaklık ve Karşılık Vericilik: 
Okul öncesi çocuklar kendilerini birey yerine koyan sıcak ve karşılık verici anne baba'nın olumlu toplumsal davranışlarını taklit etmeye eğilimlidirler. Bu sayede çocuk, anne babanın söylem ve tavsiyelerini can kulağıyla dinlemekte ve içselleştirmektedir.

Söylenenlerle Davranışlar Arasındaki Tutarlılık: 
Çocuk tarafından model alınan anne baba'nın çocuğa tavsiye ettikleriyle kendi yaptıkları tutarsız ise; çocuklar doğru olan davranışı içselleştiremeyecektir. Örneğin, dürüstlük ve doğruluktan bahseden anne baba bu tavsiyeleri unutup çocuğun yanında başkalarının dedikodusunu yaparsa; anne babada dürüstlük ve doğruluğu gözlemleyemeyen çocuk, bu olumlu davranışları benimseyemeyecektir.

Yaşamını sağlıklı temeller üzerine kuran çocuklar; iç ve dış dünyalarıyla güven, sevgi ve demokratik zemine dayalı ilişkiler geliştirebilecektir. Sağlıklı ilişkiler geliştiren çocuklar yaşam tanımlarını, ''sen, ben yok, birlikte biz varız'' bakışında pekiştirecektir.

Bu bağlamda ebeveynlerin çocukları üzerindeki güçlü etkilerinin farkına varıp örnek bir model olmaları önemli diye düşünüyorum. 

Zaman ve emek verip okuduğunuz için teşekkür ederim.

Saygı ve sevgilerimle.

Çiğdem Gül Uğural



Link :

Çiğdem Gül Uğural Resmi Web Sitesi © YASAL UYARI: 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nu hükümlerince yayın yapan sitemizdeki her türlü içerik, yazılı izin almak ve ilgili sayfamıza link vermek koşulu ile yayınlanabilir. Aksi durumlarda yasal hakkımız saklıdır.